เรียนรู้วิธีดูแลแผล ให้ไร้รอยแผลเป็นหลังผ่าตัด

มิถุนายน 11, 2025
|In สาระน่ารู้
|By Nerdoptimize

แผลเป็นหลังผ่าตัด

แผลเป็นหลังผ่าตัด หากไม่ได้รับการดูแลอย่างเหมาะสม อาจกลายเป็นปัญหาที่ส่งผลต่อความมั่นใจ ทั้งในเรื่องของความสวยงามและอาการคันแผลผ่าตัดที่จะคอยรบกวนชีวิตประจำวัน โดยเฉพาะในช่วงที่แผลผ่าตัดกำลังสมานตัว การเข้าใจประเภทของรอยเย็บแผล และการรู้วิธีการรักษาแผลเป็นหลังผ่าตัดที่เหมาะสม เป็นสิ่งสำคัญที่ช่วยให้คุณสามารถวางแผนการดูแลได้อย่างถูกต้อง

สำหรับใครที่กำลังสงสัยว่าแผลผ่าตัดกี่วันหายและจะมีวิธีการดูแลอย่างไร ในบทความนี้คำตอบ

สารบัญบทความ

รอยแผลเป็นหลังผ่าตัดมีด้วยกันกี่แบบ 

แผลผ่าตัด

แผลเป็นหลังผ่าตัดสามารถแบ่งออกได้เป็น 3 ประเภทหลัก โดยแต่ละแบบจะมีลักษณะเฉพาะที่ต่างกันออกไป ทั้งนี้ลักษณะของรอยแผลเป็นหลังผ่าตัดที่เกิดขึ้นในแต่ละคนอาจไม่เหมือนกัน ขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย ไม่ว่าจะสภาพผิว การดูแล และตำแหน่งของแผลผ่าตัด โดยสามารถจำแนกประเภทของแผลเป็นได้ ดังนี้

แผลเป็นทั่วไป

แผลเป็นทั่วไปเกิดขึ้นหลังจากแผลผ่าตัดหายสนิท มีลักษณะเป็นเส้นบาง ๆ สีจาง เมื่อเวลาผ่านไปจะค่อย ๆ นุ่มลงและสีอ่อนลงจนเกือบกลมกลืนกับผิวปกติ แผลประเภทนี้มักพบได้บ่อยหลังการผ่าตัดที่มีการเย็บแผลอย่างประณีต เช่น แผลผ่าคลอดที่ได้รับการดูแลอย่างถูกวิธี จะค่อย ๆ จางลงภายในระยะเวลา 6-12 เดือน

แผลเป็นนูน

แผลเป็นนูนหรือ Hypertrophic Scar เกิดจากการสร้างคอลลาเจนมากเกินไประหว่างการหายของแผล ทำให้เกิดเนื้อเยื่อนูนเหนือผิวหนังปกติ แต่ไม่ลุกลามเกินขอบเขตของบาดแผลเดิม กรณีที่แผลผ่าตัดปริอาจมีโอกาสเกิดแผลเป็นนูนได้มากขึ้น โดยแผลชนิดนี้มักจะนูนแดงในช่วงแรก และอาจเริ่มเรียบลงหลังจาก 1-2 ปี โดยไม่ต้องรักษาเพิ่มเติม

แผลเป็นคีลอยด์

คีลอยด์เป็นแผลเป็นที่มีความรุนแรงที่สุด เกิดจากการที่ร่างกายสร้างคอลลาเจนมากเกินไปและลุกลามเกินขอบเขตของบาดแผลเดิม อาจมีอาการคัน เจ็บ หรือระคายเคือง ซึ่งวิธีลบรอยแผลเป็นผ่าตัดประเภทนี้มีความซับซ้อนและต้องใช้วิธีทางการแพทย์ เช่น เลเซอร์ ฉีดยาหรือผ่าตัดร่วมด้วย แผลเป็นคีลอยด์ส่วนใหญ่พบในบริเวณหน้าอก ไหล่ ใบหู และมีแนวโน้มที่จะกลับมาเป็นซ้ำแม้จะได้รับการรักษาแล้วก็ตาม

รอยแผลเป็นหลังผ่าตัด มีวิธีการรักษาอย่างไร

แผลเป็นหลังผ่าตัดสามารถรักษาได้หลายวิธี ขึ้นอยู่กับชนิดและความรุนแรงของแผล โดยวิธีทำให้แผลหายเร็วไม่เป็นแผลเป็น สามารถทำตามได้ด้วยวิธีดังต่อไปนี้

ใช้ยาทาลดรอยแผลเป็น

การใช้ยาทาแผลเป็นเป็นวิธีพื้นฐานที่ช่วยลดความรุนแรงของรอยแผล ซึ่งผลิตภัณฑ์ที่มีส่วนผสมของซิลิโคนเจลจะสามารถช่วยปกป้องแผลจากสิ่งแวดล้อม กักเก็บความชุ่มชื้น และช่วยให้แผลเรียบเนียนขึ้น นอกจากนี้ ถ้ารู้สึกคันแผลผ่าตัดควรทำไงดี? คำตอบคือควรหลีกเลี่ยงการเกาและเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ที่ปลอดภัยกับผิวบริเวณนั้น

ฉีดยารักษาแผลเป็นหลังผ่าตัด

การฉีดยาสเตียรอยด์เข้าบริเวณแผลเป็นสามารถช่วยลดความนูนและแดงของแผลได้ โดยเฉพาะในแผลประเภทคีลอยด์หรือแผลนูน ถ้าหากรู้สึกคันแผลผ่าตัดนานแล้ว แนะนำให้ปรึกษาแพทย์เพื่อพิจารณาการฉีดยา นอกจากนี้ หลังจากแผลเย็บห้ามโดนน้ำกี่วัน คำตอบคือประมาณ 24-48 ชั่วโมง และต้องรอให้แผลแห้งสนิท จึงเริ่มการรักษาแผลเป็นด้วยวิธีนี้ได้

เลเซอร์ลดรอยแผลเป็นหลังผ่าตัด

เทคโนโลยีการรักษาด้วยเลเซอร์สามารถช่วยปรับโครงสร้างคอลลาเจนใต้ผิวหนัง ลดความแดง และความนูนของแผลเป็นได้ เหมาะสำหรับผู้ที่มีอาการคันแผลผ่าตัดและมีอาการแผลเป็นแล้วยังไม่ดีขึ้น โดยการรักษาต้องทำหลังจากแผลหายสนิทแล้วอย่างน้อย 3-6 เดือน จึงจะให้ผลดีที่สุด

ผ่าตัดแก้ไขแผลเป็นหลังผ่าตัด

รักษาแผลเป็นด้วยวิธีการผ่าตัดแก้ไขเป็นทางเลือกสุดท้ายสำหรับแผลเป็นที่มีความรุนแรงมาก โดยแพทย์จะตัดแต่งแผลเป็นเดิมและเย็บใหม่อย่างประณีต วิธีนี้เหมาะกับแผลเป็นที่มีขนาดใหญ่หรือทำให้เกิดปัญหาด้านการเคลื่อนไหว การรักษาแผลเป็นหลังผ่าตัดด้วยวิธีนี้ต้องรอให้แผลเดิมหายสนิทก่อนอย่างน้อย 1 ปี

วิธีดูแลเพื่อหลีกเลี่ยงการเกิดรอยแผลเป็นหลังผ่าตัด

วิธีล้างแผลผ่าตัด

การดูแลแผลเป็นหลังผ่าตัดอย่างถูกวิธีเป็นสิ่งสำคัญที่จะช่วยให้แผลหายได้เร็วขึ้นและลดโอกาสการเกิดรอยแผลเป็น โดยเฉพาะการดูแลแผลผ่าตัดหน้าท้องที่มีขนาดใหญ่ หรือแม้แต่แผลเป็นหลังผ่าตัดขนาดเล็กก็ตาม คำแนะนำการดูแลตัวเองป้องกันไม่ให้เกิดรอยแผลเป็นหลังผ่าตัดมีดังนี้

  • รักษาความสะอาดบริเวณแผลผ่าตัด วิธีล้างแผลผ่าตัดด้วยตัวเองสามารถทำได้ไม่ยากและควรทำอย่างระมัดระวัง โดยล้างมือให้สะอาดก่อนทุกครั้ง ใช้น้ำสะอาดและสบู่อ่อน ๆ เช็ดเบา ๆ รอบแผลโดยไม่ถูโดยตรง และเปลี่ยนผ้าพันแผลใหม่ทุกครั้งหลังทำล้างแผล เพื่อป้องกันการติดเชื้อซึ่งอาจทำให้เกิดแผลเป็นที่รุนแรงขึ้น
  • ห้ามแกะ เกาแผลผ่าตัด ถึงแม้จะมีอาการคันบริเวณแผล แต่ควรหลีกเลี่ยงการเกาหรือแกะสะเก็ดแผลโดยเด็ดขาด เพราะจะทำให้เกิดการอักเสบและเพิ่มโอกาสเกิดแผลเป็นได้มากขึ้น หากมีอาการคันมาก ควรปรึกษาแพทย์เพื่อขอยาบรรเทาอาการคัน หรือใช้การแตะเบา ๆ บริเวณรอบแผลแทนการเกา
  • ไม่เจาะตุ่มน้ำใส ๆ บนรอยแผล หากพบตุ่มน้ำหรือของเหลวบริเวณแผล ห้ามเจาะหรือกดเอง เนื่องจากอาจทำให้เกิดการติดเชื้อและส่งผลให้วิธีล้างแผลผ่าตัดในครั้งต่อไปทำได้ยากขึ้น ควรปรึกษาแพทย์เพื่อให้การรักษาที่เหมาะสม หากมีอาการผิดปกติ เช่น แผลบวมแดง มีหนองหรือมีกลิ่นเหม็น ควรรีบพบแพทย์ทันที
  • หลีกเลี่ยงการให้แผลถูกแสงแดด แสงแดดสามารถทำให้แผลเป็นมีสีเข้มขึ้นและเห็นชัดเจนมากขึ้น ควรหลีกเลี่ยงการให้แผลสัมผัสแสงแดดโดยตรงอย่างน้อย 1 ปีหลังการผ่าตัด หากจำเป็นต้องออกนอกบ้าน ควรปกปิดแผลด้วยเสื้อผ้าหรือใช้ครีมกันแดดที่มีค่า SPF สูง
  • งดสูบบุหรี่และดื่มแอลกอฮอล์ การสูบบุหรี่และดื่มแอลกอฮอล์ส่งผลเสียต่อแผล ทำให้แผลสมานตัวได้ช้าลง เนื่องจากทำให้การไหลเวียนของเลือดแย่ลง ออกซิเจนไปเลี้ยงบริเวณแผลได้น้อยลง และลดประสิทธิภาพในการซ่อมแซมเนื้อเยื่อ ควรงดสูบบุหรี่และดื่มแอลกอฮอล์อย่างน้อย 2-4 สัปดาห์ก่อนและหลังการผ่าตัด
  • เพิ่มการกินโปรตีนเพื่อเร่งสมานแผล ควรเน้นอาหารที่ช่วยฟื้นฟูร่างกายอย่าง อาหารสมานแผลเย็บที่อุดมด้วยโปรตีน เพราะโปรตีนเป็นสารอาหารสำคัญที่ช่วยซ่อมแซมเนื้อเยื่อและสร้างเซลล์ผิวใหม่ ทำให้แผลหายเร็วขึ้นและลดการเกิดแผลเป็นนูน

แผลเป็นหลังผ่าตัด ลดรอยแผลด้วยตัวเองได้ด้วย Rebac ยาทาแผลเป็นซิลิโคนเจล

Rebac ยาทาแผลเป็น

แผลเป็นหลังผ่าตัดเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นได้ เนื่องจากร่างกายสร้างคอลลาเจนมากเกินไปจนทำให้เกิดรอยแผลเป็นผิดปกติที่ผิวหนัง แต่สามารถบรรเทาให้ดูจางลงได้ด้วยการดูแลที่ถูกวิธี เริ่มตั้งแต่การรักษาความสะอาด หลีกเลี่ยงการแกะเกาเมื่อมีอาการคันแผลผ่าตัด และทานอาหารที่มีประโยชน์ นอกจากนี้ยังมีวิธีการรักษาหลากหลาย ทั้งการใช้ครีมลดรอยแผลเป็น การฉีดยา เลเซอร์ และการผ่าตัดแก้ไข ซึ่งแต่ละวิธีเหมาะกับแผลเป็นที่แตกต่างกัน

สำหรับผู้ที่ต้องการดูแลแผลผ่าตัด และลดโอกาสการเกิดรอยเย็บแผลที่เห็นเด่นชัด ขอแนะนำ Rebac ยาทาแผลเป็นซิลิโคนเจล ผลิตภัณฑ์นี้จะช่วยลดรอยแผลนูนและสีของแผลเป็นหลังผ่าตัดได้ ด้วยคุณสมบัติที่ช่วยเติมความชุ่มชื้นและส่งเสริมกระบวนการฟื้นฟูผิวตามธรรมชาติ นอกจากนี้ Rebac ยังใช้งานง่าย ซึมเร็ว ไม่เหนียว และให้ความรู้สึกสบายขณะใช้ สามารถสั่งซื้อซิลิโคนเจล Rebac ได้ที่